Spotkanie konsultacyjno-informacyjne z Komisją Nadzoru Finansowego



Pobierz prezentację (format PDF):

Pobierz plik

 

Odpowiedzi na wybrane pytania, zadane podczas spotkania konsultacyjnego

 




„Kto według nowej ustawy o działalności ubezpieczeniowej zobowiązany będzie do dostarczania OWU ubezpieczonym (dot. art. 17 ustawy)? czy ubezpieczyciele mogą ten obowiązek przenieść na ubezpieczających/ pośredników? dotyczy w szczególności OWU ubezpieczeń grupowych w zakładach pracy. ktoś OWU musi przecież wydrukować?”
 
W kontekście ubezpieczeń grupowych przedmiotowe zagadnienie uregulowane zostało w przepisach art. 17 i 19 Ustawy z dnia 11 września 2015 r.  o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U.2015.1844 z dnia 2015.11.10)  (dalej „u.d.u.r.).
 
Przepis art. 17 u.d.u.r. ust. 2  przewiduje obowiązek ubezpieczyciela do przekazania osobie zainteresowanej przystąpieniem do ubezpieczenia grupowego informacji, szczegółowo określonych w ust. 1 tego przepisu. Są to informacje  wskazujące, które postanowienia stosowanych przez ubezpieczyciela wzorców regulują kwestie szczegółowo wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1-4. Zakład ubezpieczeń przekazuje powyższe  informacje, za pośrednictwem ubezpieczającego, osobie zainteresowanej, przed przystąpieniem do takiej umowy, na piśmie, lub, jeżeli osoba zainteresowana wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku. Sposób sformułowania tego przepisu sugeruje, że dotyczy on sytuacji jeszcze przed przystąpieniem osoby zainteresowanej do ubezpieczenia grupowego. Zgodnie z treścią tego przepisu obowiązek ten ubezpieczyciel realizuje za pośrednictwem ubezpieczającego, z którym zawarł umowę ubezpieczenia grupowego. Sposób sporządzania informacji, o których mowa w art.. 17 ust. 1 określa Rozporządzenie Ministra Finansów z 16 grudnia 2015 r. w sprawie informacji zamieszczanych we wzorcach umów stosowanych przez zakład ubezpieczeń (Dz.U.2015.2189 z dnia 2015.12.2).

Zgodnie zaś z art. 19 u.d.u.r. w umowie ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia grupowego, jeżeli konieczna jest zgoda ubezpieczonego na udzielenie ochrony ubezpieczeniowej (w praktyce dotyczy to ubezpieczeń na życie) lub ubezpieczony zgadza się na finansowanie kosztu składki ubezpieczeniowej, w przypadku niedoręczenia ubezpieczonemu warunków umowy przed wyrażeniem takiej zgody, zakład ubezpieczeń nie może powoływać się na postanowienia ograniczające lub wyłączające odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń, a także przewidujące skutki naruszeń powinności ubezpieczonego lub obciążające go obowiązkami. Sposób sformułowania tego przepisu wskazuje, iż dotyczy on sytuacji, gdy ubezpieczony przystąpił już do umowy ubezpieczenia grupowego. Ustanowiona w art. 19 sankcja niedoręczenia ubezpieczonym warunków umowy ubezpieczenia każdorazowo obciążać będzie ubezpieczyciela. W efekcie, w razie niedoręczenia warunków umowy ubezpieczenia ubezpieczonemu przez ubezpieczającego zakład ubezpieczeń może mieć jedynie roszczenie do ubezpieczającego o zrekompensowanie szkód jakie zakład poniósł z uwagi na nieprzekazanie przez ubezpieczającego ubezpieczonemu warunków umowy.

W kontekście powyższych przepisów, wydaje się, że ani art. 17 ani 19 u.d.u.r. nie wyłączają bezpośredniej odpowiedzialności ubezpieczyciela za skutki nieprzekazania stosownych informacji, o których mowa w art. 17 ust.1  u.d.u.r  osobie zainteresowanej  przed przystąpieniem do ubezpieczenia jak również  za  skutki niedoręczenia warunków umowy ubezpieczonemu już po przystąpieniu do umowy ubezpieczenia grupowego.



„Czy zgodnie z nową ustawą o działalności ubezpieczeniowej istnieją przeszkody aby szkoły/ przedszkola były nadal ubezpieczającymi w umowach nnw dzieci i młodzieży?”

Przepisy u.d.u.r. w żaden sposób nie zmieniają samej konstrukcji ubezpieczenia na cudzy rachunek, którego przejawem są ubezpieczenia grupowe. Zasadniczą zmianę w zakresie tego rodzaju umów ubezpieczenia  statuuje przepis art. 19 u.d.u.r., który w przypadku tego rodzaju umów ustanawia jedynie zakaz pobierania przez ubezpieczającego wynagrodzenia lub innych korzyści w związku z oferowaniem możliwości skorzystania z ochrony ubezpieczeniowej lub czynnościami związanymi z wykonywaniem umowy ubezpieczenia. Nie wyklucza to możliwości zobowiązania się przez ubezpieczonego wobec ubezpieczającego do finansowania kosztu składki ubezpieczeniowej.



Prośba o omówienie procedur (w praktyce i obrocie ubezpieczeniowym) wynikających z tzw. ustawy reklamacyjnej w odniesieniu do osób fizycznych (konsumentów) oraz przedsiębiorców. jako kazus: czy decyzja wydana przed 31.12.2015 a następnie odwołania złożonego już po 1 stycznia 2016 (jako druga dopuszczalna przez owu) podlega reżimom wspomnianej ustawy reklamacyjnej? - omówienie procedur podejmowania interwencji i skarg na decyzje odmowy wypłaty odszkodowania/świadczenia w odniesieniu do przedsiębiorców/osób prawnych w realiach nowej ustawy o rzeczniku finansowym.

Ustawa z dnia 5 sierpnia o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym weszła w życie w dniu 11 października 2015  r. Ustawa nie zawiera przepisów przejściowych dotyczących rozpatrywania reklamacji, w związku z czym należy uznać, że jej przepisy stosuje się w odniesieniu do wszystkich reklamacji złożonych od momentu jej wejścia w życie. Oznacza to, że każde zastrzeżenie klienta dotyczące usług świadczonych przez podmiot rynku finansowego, wniesione do tego podmiotu we właściwy sposób(wskazany w art. 3) 11 października 2015 r. lub później należy traktować jako reklamację w rozumieniu ustawy, z czym wiąże się po stronie podmiotu rynku finansowego obowiązek udzielenia odpowiedzi w odpowiednim terminie i odpowiedniej formie (art. 5-7 oraz 9-10), a w przypadku niedotrzymania terminu reklamację uważa się za rozpatrzoną zgodnie z wolą klienta (art. 8). Nie ma przy tym żadnego znaczenia, czy reklamacja klienta dotyczy umowy zawartej przed wejściem w życie ustawy czy też stanowiska (decyzji) zajętego przez podmiot rynku finansowego przed 11 października 2015 r. Coś, co można określić jako drugą instancję w rozpatrywaniu reklamacji (odwołania) jest dość rzadko przewidywane w umowach ubezpieczenia (OWU) – jeśli tak jednak jest zastosowanie znajduje art. 10 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym w przypadku nieuwzględnienia roszczeń wynikających z reklamacji klienta treść odpowiedzi udzielonej przez podmiot rynku finansowego powinna zawierać pouczenie o możliwości odwołania się od stanowiska zawartego w odpowiedzi, jeżeli podmiot rynku finansowego przewiduje tryb odwoławczy, a także o sposobie wniesienia tego odwołania.